{"id":3919,"date":"2019-07-11T00:29:17","date_gmt":"2019-07-10T23:29:17","guid":{"rendered":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/?p=3919"},"modified":"2019-07-11T00:46:42","modified_gmt":"2019-07-10T23:46:42","slug":"reportazh-nga-amerika-falenderimi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/reportazh-nga-amerika-falenderimi\/","title":{"rendered":"Reportazh nga Amerika: Fal\u00ebnderimi!"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #003300;\"><strong><em>Ne ishim shqiptar\u00ebt e par\u00eb q\u00eb u kthyem t\u00eb fal\u00ebnderojm\u00eb. Dhe, amerikan\u00ebt ishin mir\u00ebnjoh\u00ebs p\u00ebr k\u00ebt\u00eb. Madje, n\u00eb shenj\u00eb fal\u00ebnderimi, pas kthimit \u2013 m\u00eb 4 korrik (n\u00eb Dit\u00ebn e Deklarat\u00ebs s\u00eb Pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb SHBA-ve) \u2013 Instituti i Trash\u00ebgimis\u00eb Shpirt\u00ebrore e Kulturore t\u00eb Shqiptar\u00ebve e em\u00ebrtoi sall\u00ebn e konferencave n\u00eb Institut me emrin \u201cPresidenti Woodrow Wilson\u201d. Leksioni ishte marr\u00eb<\/em><\/strong>.<\/span><\/p>\n<p><strong>Shkruan: Zeqirija Ibrahimi<\/strong><\/p>\n<p><span style=\"color: #800000;\">Prolog<\/span><\/p>\n<p>\u00cbsht\u00eb viti 1919. Sapo ka p\u00ebrfunduar Lufta e Madhe. Disa dhjet\u00ebra miliona njer\u00ebz t\u00eb vrar\u00eb n\u00eb fronte t\u00eb luft\u00ebs, Dy perandori ran\u00eb dhe po ngrihen disa shtete kombe. P\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs e kaluan Atlantikun, p\u00ebr t\u00eb pasur rol udh\u00ebheq\u00ebs n\u00eb ruajtjen e paqes n\u00eb Europ\u00eb. Presidenti Woodrow Wilson tashm\u00eb disa muaj po q\u00ebndron n\u00eb Paris, ku po merret me k\u00ebrkimin e modaliteteve q\u00eb do t\u00eb prodhojn\u00eb paqe afatgjate. Shum\u00eb popuj t\u00eb vegj\u00ebl i kan\u00eb varur shpresat tek ai. Dhjet\u00ebra memorandume i drejtohen atij. Mes tyre, edhe shqiptar\u00ebt. Hasan Prishtina, Fishta, Noli, Parashqevi Qiriazi e student\u00ebt shqiptar\u00ebt t\u00eb Rom\u00ebs e kan\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb k\u00ebrkes\u00eb: \u201cK\u00ebrkojm\u00eb ta kemi shtetin ton\u00eb komb\u00ebtar si t\u00eb gjitha shtetet e tjera t\u00eb Europ\u00ebs\u201d.<\/p>\n<p>K\u00ebshtu dukej bota, sakt\u00eb, para 100 vjet\u00ebve. Dhe, n\u00eb k\u00ebt\u00eb 100-vjetor, kur shqiptar\u00ebt n\u00eb Ballkan ndjehen m\u00eb t\u00eb konsoliduar se kurr\u00eb \u2013 e kan\u00eb Shqip\u00ebrin\u00eb n\u00eb NATO dhe n\u00eb rrug\u00eb t\u00eb mbar\u00eb p\u00ebr BE, kur Kosova u b\u00eb shteti i dyt\u00eb shqiptar n\u00eb Ballkan, e b\u00ebri ushtrin\u00eb dhe \u00ebsht\u00eb n\u00eb shtegun e duhur p\u00ebr ta mbyllur shtet\u00ebsin\u00eb e saj dhe kur shqiptar\u00ebt n\u00eb Maqedonin\u00eb e Veriut u b\u00ebn\u00eb faktori themelor q\u00eb ky shtet t\u00eb shk\u00ebputet nga Rusia, p\u00ebr t\u2019u orientuar drejt Per\u00ebndimit, nj\u00eb grup shqiptar\u00ebsh t\u00eb nd\u00ebrgjegjsh\u00ebm p\u00ebr k\u00ebt\u00eb fakt, duke mos harruar se themelet e k\u00ebtij suksesi jan\u00eb nj\u00ebshekullore, n\u00eb qershorin e k\u00ebtij viti udh\u00ebtuan p\u00ebr Amerik\u00eb, p\u00ebr t\u2019i prekur gjurm\u00ebt e Presidentit Wilson dhe p\u00ebr ta sh\u00ebnuar miq\u00ebsin\u00eb nj\u00ebshekullore amerikano-shqiptare.<\/p>\n<p><span style=\"color: #800000;\">Ekipi<\/span><\/p>\n<p>Grupi q\u00eb e kishim marr\u00eb k\u00ebt\u00eb nism\u00eb ishim nj\u00eb ekip heterogjen. Por, na bashkonte synimi i nj\u00ebjt\u00eb \u2013 t\u00eb sh\u00ebnohej 100-vjetori i Konferenc\u00ebs s\u00eb Parisit dhe t\u00eb shprehej fal\u00ebnderim p\u00ebr kontributin e Presidentit Wilson, kjo si detyr\u00eb e programit vjetor t\u00eb Institutit t\u00eb Trash\u00ebgimis\u00eb Shpirt\u00ebrore e Kulturore t\u00eb Shqiptar\u00ebve<\/p>\n<p>U takuam n\u00eb aeroportin e Shkupit me Skenderin (drejtorin), Seferin e Sevdailin (koleg\u00eb t\u00eb Institutit), nd\u00ebrsa aty na u bashkua edhe miku yn\u00eb nga Shkupi, Adriani. Delegacioni i shqiptar\u00ebve t\u00eb Maqedonis\u00eb u kompletua. Stacioni tjet\u00ebr ishte Vjena. Atje na bashkohet z. Jahja Lluka, k\u00ebshilltar i Kryeministrit t\u00eb Kosov\u00ebs. Pritja n\u00eb Vjen\u00eb sh\u00ebrben p\u00ebr ta relaksuar dhe leht\u00ebsuar komunikimin. Prin n\u00eb k\u00ebt\u00eb z. Jahja. Por, kemi edhe nj\u00eb stacion p\u00ebr ta plot\u00ebsuar ekipin \u2013 Uashingtoni. Aty na pret miku yn\u00eb David Hosaflook, nj\u00eb pastor protestant, q\u00eb p\u00ebr gati tri dekada sh\u00ebrben n\u00eb Shqip\u00ebri dhe q\u00eb tashm\u00eb ndjehet tamam shqiptar. Shqipja e tij e lezetshme me theks amerikan e me batutat shkodrano-amerikane, i jep larmi grupit. N\u00eb Uashington na pret z\u00ebvend\u00ebsambasadori i Kosov\u00ebs, z. Frym\u00ebzim Isufaj, q\u00eb kishte dal\u00eb vet t\u00eb na shoq\u00ebroj\u00eb dhe p\u00ebrcjell\u00eb deri n\u00eb Virginia. Nj\u00eb nder tipik i mikpritjes shqiptare t\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p><span style=\"color: #800000;\">N\u00eb Staunton<\/span><\/p>\n<p>Ndon\u00ebse rruga e gjat\u00eb dhe e lodhshme ta tret k\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb e udh\u00ebtimit, arritja n\u00eb Staunton ishte g\u00ebzim m\u00eb vete. Nj\u00eb qytez\u00eb e vog\u00ebl n\u00eb shtetin Virginia, gati si nj\u00eb fshat, ku t\u00eb huajt dallohen dhe, mbase, pranohen me habi, dhe ku njer\u00ebzit njihen thuajse t\u00eb gjith\u00eb me nj\u00ebri-tjetrin, \u00ebsht\u00eb stacioni jon\u00eb i par\u00eb i k\u00ebtij udh\u00ebtimi. E enjtja e fundit e qershorit na gjen t\u00eb p\u00ebrgatitur p\u00ebr ta vizituar sht\u00ebpin\u00eb ku ka lindur Presidentit Wilson. Aty na presin sikur t\u2019u ken\u00eb vajtur miqt\u00eb m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm t\u00eb bot\u00ebs. P\u00ebr drejtuesit e Sht\u00ebpis\u00eb P\u00ebrkujtimore t\u00eb Presidentit Wilson vajtja jon\u00eb ishte fal\u00ebnderim dhe mir\u00ebnjohje n\u00eb vete. Ndon\u00ebse nuk na e thoshin, n\u00eb fytyrat e tyre lexohej mesazhi \u201cM\u00eb n\u00eb fund shqiptar\u00ebt u kujtuan se duhet t\u00eb vijn\u00eb k\u00ebtu t\u00eb fal\u00ebnderohen\u201d. N\u00ebp\u00ebr kthinat e sht\u00ebpis\u00eb na prin nj\u00eb zonj\u00eb, q\u00eb ndon\u00ebse n\u00eb mosh\u00eb, \u00ebsht\u00eb krejt eleganc\u00eb dhe humor t\u00eb leht\u00eb, p\u00ebr t\u00eb na rr\u00ebfyer se n\u00eb at\u00eb sht\u00ebpi ka lindur Presidenti gjat\u00eb q\u00ebndrimit, rreth trevje\u00e7ar, t\u00eb prindit t\u00eb tij si pastor n\u00eb Staunton. T\u00eb magjeps ruajtja e detajeve ose kujdesi p\u00ebr en\u00ebt dhe orendit\u00eb sht\u00ebpiake, q\u00eb ta krijojn\u00eb bot\u00ebn e vitit 1856 kur ka lindur Presidenti.<\/p>\n<p>Pasi jemi lodhur nj\u00eb \u00e7ik\u00eb duke u endur n\u00ebp\u00ebr ato sht\u00ebpi p\u00ebrkujtimore dhe pasi kemi b\u00ebr\u00eb plot fotografi kujtimi, nj\u00eb drek\u00eb e bukur me batutat e lehta t\u00eb z. Jahja na jep fuqi q\u00eb ta vazhdojm\u00eb dit\u00ebn. Pjesa tjet\u00ebr e dit\u00ebs \u00ebsht\u00eb vizita n\u00eb Muzeun e Presidentit, ku n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb dokumentare dhe artistike \u00ebsht\u00eb p\u00ebrshkruar jeta dhe vepra e tij. Stacioni i fundit i dit\u00ebs \u00ebsht\u00eb dyqani i suvenireve, t\u00eb cilin e zum\u00eb hapur disa minuta para mbylljes p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb di\u00e7ka q\u00eb do ta regjistronte n\u00eb kujtes\u00eb q\u00ebndrimin ton\u00eb Staunton.<\/p>\n<p>Dita e ardhshme, e premtja (28 qershor), \u00ebsht\u00eb rezervuar p\u00ebr pritjen ton\u00eb formale n\u00eb Sht\u00ebpin\u00eb e Lindjes s\u00eb Presidentit. N\u00eb nj\u00eb takim modest, por t\u00eb k\u00ebndsh\u00ebm, e marrin fjal\u00ebn nj\u00eb nga nj\u00eb senatori n\u00eb shtetin e Virginias nga Stauntoni \u2013 Emmet Hanger, majorja e Stauntonit \u2013 Carolyne Dull, Jahja Lluka nga Qeveria e Kosov\u00ebs, Skender Asani nga Instituti i Trash\u00ebgimis\u00eb Shpirt\u00ebrore e Kulturore t\u00eb Shqiptar\u00ebve dhe David Hosaflook nga Instituti i Studimeve Shqiptare dhe Protestante.<\/p>\n<p>Nga gjith\u00eb ajo q\u00eb u tha, mesazhi i nikoqir\u00ebve mund t\u00eb sintetizohet n\u00eb: \u201cJu jeni shqiptar\u00ebt e par\u00eb q\u00eb vini n\u00eb k\u00ebt\u00eb sht\u00ebpi p\u00ebrkujtimore dhe ne jemi mir\u00ebnjoh\u00ebs q\u00eb ju jeni fal\u00ebnderues\u201d. Vijon pastaj Proklamata e Stauntonin, nj\u00eb dokument-mir\u00ebnjohjeje q\u00eb K\u00ebshilli i Qytetit t\u00eb Stauntonit e kishte miratuar enkas p\u00ebr delegacionet tona, me \u00e7\u2019rast Davidin e konsideruan si p\u00ebrfaq\u00ebsues nga Shqip\u00ebria. Kishin t\u00eb drejt\u00eb mbase, sepse ai tashm\u00eb i ka b\u00ebr\u00eb 27 vjet n\u00eb Shqip\u00ebri.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkaq, n\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr, mesazhi i jon\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb takim do t\u00eb ishte: \u201cJemi t\u00eb privilegjuar, q\u00eb ndon\u00ebse von\u00eb, p\u00ebrs\u00ebri jemi t\u00eb par\u00ebt\u201d. P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, drejtori Skender Asani do t\u00eb shtonte: \u201cStauntoni dhe Shkupi e kan\u00eb nj\u00eb gj\u00eb t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt: jan\u00eb dy qytete t\u00eb vogla, por i kan\u00eb dh\u00ebn\u00eb bot\u00ebs dy nobelist\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj t\u00eb paqes \u2013 ju e keni lindur Presidentin Wilson, nd\u00ebrsa Shkupi jon\u00eb e ka lindur N\u00ebn\u00ebn Terez\u00eb\u201d.<\/p>\n<p>Pullat postare me portretin e Presidentit dhe libri i Kristo Dakos \u201cAlbania\u201d \u2013 nj\u00eb botim anastatik pas 100 vjet\u00ebsh, q\u00eb ua dhuruam atyre, ishin gj\u00ebrat e fundit q\u00eb u regjistruan n\u00eb Staunton. Itinerari jon\u00eb vazhdonte n\u00eb kryeqytetin e SHBA-ve.<\/p>\n<p><span style=\"color: #800000;\">N\u00eb Uashington D.C.<\/span><\/p>\n<p>Rruga gati kat\u00ebror\u00ebshe deri n\u00eb Uashington na kalon duke biseduar p\u00ebr bukurit\u00eb natyrore dhe p\u00ebr organizmin e mir\u00eb t\u00eb hap\u00ebsir\u00ebs publike q\u00eb e kan\u00eb arritur amerikan\u00ebt. Nuk mungojn\u00eb as batutat e mia me mikun tim, Davidin, kur e shohim p\u00ebrball\u00eb nj\u00ebra-tjetr\u00ebs nj\u00eb kish\u00eb dhe nj\u00eb xhami. \u201cTa kishim falur xhuman\u00eb derisa ti t\u00eb luteshe n\u00eb kish\u00eb, David!\u201d, i them me humor. K\u00ebshtu, p\u00ebrmes bisedave t\u00eb k\u00ebndshme, na pret Uashingtoni. Meq\u00eb koha \u00ebsht\u00eb shum\u00eb e ngusht\u00eb, ngutemi q\u00eb t\u00eb b\u00ebhemi gati e t\u00eb kollarisemi, q\u00eb n\u00eb or\u00ebn 18.00 t\u00eb jemi n\u00eb Ambasad\u00ebn e Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs. Nj\u00eb ngjarje modeste, me ekspozit\u00ebn dokumentare p\u00ebr 100-vjetorin e Konferenc\u00ebs s\u00eb Parisit dhe p\u00ebr rolin e Presidentit Wilson, si dhe p\u00ebrurimi i librit t\u00eb Kristo Dakos, gjith\u00eb kjo n\u00ebn p\u00ebrcjellje t\u00eb \u201cZ\u00ebrit t\u00eb Amerik\u00ebs\u201d dhe disa miqve shqiptar\u00eb dhe amerikan\u00eb, jan\u00eb t\u00eb gjitha aty. \u201cP\u00ebrmes k\u00ebsaj ekspozite dhe k\u00ebsaj vizite i zbuluam rr\u00ebnj\u00ebt e miq\u00ebsis\u00eb shqiptaro-amerikane\u201d, do t\u00eb thot\u00eb Jaja Lluka \u2013 k\u00ebshilltari i Kryeministri t\u00eb Kosov\u00ebs n\u00eb fjal\u00ebn e tij. Nd\u00ebrkaq, z\u00ebvend\u00ebsambasadori kosovar, i z\u00ebn\u00eb ngusht\u00eb nga mungesa e kondicioner\u00ebve, na flladit me mir\u00ebsjelljen e tij tipike shqiptare e me eleganc\u00ebn diplomatike. Mbr\u00ebmja na kalon n\u00eb Starbucks dhe n\u00ebn bisedat e k\u00ebndshme p\u00ebr dit\u00ebn e lodhshme.<\/p>\n<p>E shtuna na fillon me fotografit\u00eb para Sht\u00ebpis\u00eb s\u00eb Bardh\u00eb dhe postimin tim n\u00eb FB \u201cTrump-i s\u2019paska qillu n\u2019shpi\u201d, q\u00eb zgjoi plot komente t\u00eb miqve t\u00eb mi k\u00ebndej, si dhe me vizit\u00ebn n\u00eb Muzeun e Holokaustit, nj\u00eb projekt gjigant p\u00ebrkujtimor, ku ne flasim edhe p\u00ebr mund\u00ebsin\u00eb e bashk\u00ebpunimit p\u00ebr regjistrimin e kontributit shqiptar p\u00ebr shp\u00ebtimin e hebrenjve n\u00eb Luft\u00ebn e Dyt\u00eb Bot\u00ebrore. Pasditja na gjen n\u00eb nj\u00eb restorant pakistanez, q\u00eb e gjejm\u00eb p\u00ebrmes nj\u00eb taksisti afgan, dhe aty m\u00eb n\u00eb fund ham\u00eb \u201cmir\u00eb e lir\u00eb\u201d dhe Seferi p\u00ebrfundimisht \u201ci mbush baterit\u00eb\u201d, nd\u00ebrsa mbr\u00ebmja na bashkon p\u00ebrs\u00ebri n\u00eb Starbucks.<\/p>\n<p>T\u00eb diel\u00ebn i kemi dy vizita: nj\u00eb n\u00eb katedralen qendrore t\u00eb Uashingtonit, ku \u00ebsht\u00eb edhe varri i Presidentit Wilson dhe tjetra n\u00eb sht\u00ebpin\u00eb ku Presidenti e ka kaluar pjes\u00ebn e fundit t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb tij, po ashtu n\u00eb Uashington. Q\u00ebndrimi n\u00eb katedralen e madhe \u00ebsht\u00eb nj\u00eb storje n\u00eb vete. N\u00eb grua n\u00eb mosh\u00eb, mbase 90-vje\u00e7are, \u00ebsht\u00eb ajo q\u00eb na shpie nga nj\u00eb cep n\u00eb tjetrin, duke na e shpjeguar \u00e7do detaj me nj\u00eb gjuh\u00eb elegante dhe shpesh me nuanca humori. Kjo vizit\u00eb ishte edhe arsye q\u00eb Skenderi, Davidi dhe Jahja t\u00eb b\u00ebjn\u00eb homazhe dhe t\u00eb vendosin lule t\u00eb fresk\u00ebta te varri i Presidentit. Edhe vizita tjet\u00ebr n\u00eb sht\u00ebpin\u00eb ku Presidenti i kishte kaluar vitet e fundit t\u00eb jet\u00ebs derisa m\u00eb 1924 ishte ndar\u00eb nga kjo bot\u00eb, ishte mbres\u00ebl\u00ebn\u00ebse. Artefaktet e shumta dhe detajet e organizimit familjar jan\u00eb me shum\u00eb interes p\u00ebr ne, q\u00eb tek tash duam ta zhvillojm\u00eb muzeologjin\u00eb shqiptare n\u00eb Maqedonin\u00eb e Veriut. Ciceroni, q\u00eb na flet me shum\u00eb pasion dhe me shum\u00eb informacione, na thot\u00eb se \u201cArmen\u00ebt jan\u00eb ata q\u00eb vijn\u00eb shpesh p\u00ebr ta nderuar Presidentin, por ju jeni shqiptar\u00ebt e par\u00eb\u201d. Nj\u00eb ndjenj\u00eb e \u00e7uditshme: t\u00eb mburresh apo t\u00eb turp\u00ebrohesh?!<\/p>\n<p>T\u00eb h\u00ebn\u00ebn ekipi u nda n\u00eb dy pjes\u00eb: Skenderi dhe Adriani fluturojn\u00eb p\u00ebr Nju-Jork, nd\u00ebrsa pjesa tjet\u00ebr u tret\u00ebm n\u00eb kthinat e Bibliotek\u00ebs s\u00eb Kongresit Amerikan n\u00eb Uashington. Ata realizojn\u00eb atje nj\u00eb takim t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm me Komitetin Amerikano-Hebraik, nd\u00ebrsa ne k\u00ebndej magjepsemi me Bibliotek\u00ebn q\u00eb \u2013 ndon\u00ebse nuk ka m\u00eb shum\u00eb se 2 shekuj jet\u00eb \u2013 \u00ebsht\u00eb biblioteka m\u00eb e pasur n\u00eb bot\u00eb dhe biblioteka me librat m\u00eb t\u00eb vjet\u00ebr n\u00eb bot\u00eb. Informacioni se aty ka m\u00eb shum\u00eb se 160 milion\u00eb nj\u00ebsi, prej t\u00eb cilave mbi 38 milion\u00eb libra, p\u00ebr t\u00eb cilat kujdesen m\u00eb shum\u00eb se 3.000 t\u00eb pun\u00ebsuar, thjesht t\u00eb mrekullon dhe t\u00eb l\u00eb pa fjal\u00eb. Aq m\u00eb shum\u00eb kur i nd\u00ebrmend bibliotekat tona k\u00ebndej dhe pakujdesin\u00eb e p\u00ebrgjithshme p\u00ebr librin tek ne. Edhe pritja nga z. Grant Harris \u2013 shef i seksionit t\u00eb botimeve europiane, q\u00eb enkas p\u00ebr ne i prezantoi disa botime t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr shqiptar\u00ebt, si\u00e7 ishin \u201cHistoria e Sk\u00ebnderbeut\u201d e Barletit nga shekulli XVI, \u201cDhiata e Re\u201d e p\u00ebrkthyer nga Vangjel Meksi me shkronja greke e vitit 1826, \u201cDhiata e Re\u201d (tosk\u00ebrisht) me p\u00ebrkthim t\u00eb Kristoforidhit e vitit 1910 ose edhe letra e student\u00ebve shqiptar\u00eb t\u00eb Rom\u00ebs d\u00ebrguar Wilsonit m\u00eb 1919, jan\u00eb p\u00ebr ne shenj\u00eb se \u2013 edhe n\u00ebse ne harrojm\u00eb se kush ishim \u2013 dikush mban evidenc\u00eb. Nj\u00eb lajm i mir\u00eb p\u00ebr ne. Fotografit\u00eb nga Capitoli ishin gj\u00ebrat e fundit para se t\u00eb kalojm\u00eb n\u00eb shopping dhe free time.<\/p>\n<p>E marta ishte dita kur duhej t\u00eb niseshim p\u00ebr Shkup. Por, Skenderi as at\u00eb dit\u00eb nuk donte ta \u00e7oj\u00eb d\u00ebm. Kishte organizuar nj\u00eb takim n\u00eb Institutin e Lirive Religjioze, madje mjaft her\u00ebt p\u00ebr neve \u2013 n\u00eb or\u00ebn 9 t\u00eb m\u00ebngjesit. Nejse, pak m\u00eb v\u00ebshtir\u00eb u b\u00ebm\u00eb gati, por arrit\u00ebm n\u00eb koh\u00eb. Gati dy or\u00ebt bised\u00eb p\u00ebr lirit\u00eb religjioze, p\u00ebr bashk\u00ebpunimin nd\u00ebrreligjioz, p\u00ebr parandalimin e ekstremizmave religjioze, ishin tema q\u00eb zgjuan shum\u00eb interes edhe tek ne, edhe tek nikoqir\u00ebt. Aty konstatuam se bota jon\u00eb ka shum\u00eb nevoj\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb qasje. P\u00ebrve\u00e7 t\u00eb drejtave dhe lirive religjioze, si dhe komunikimit nd\u00ebrreligjioz, ne kemi edhe probleme intrareligjioze, q\u00eb po i mbulojm\u00eb, nd\u00ebrsa ato po na shfaqen me telashe. E derisa ngriheshim, Davidi, pa t\u00eb keq, e tha nj\u00eb gj\u00eb q\u00eb m\u00eb p\u00eblqeu: \u201cTe shqiptar\u00ebt p\u00ebr dialogun nd\u00ebrfetar dhe toleranc\u00ebn fetare r\u00ebndom flasin ata q\u00eb nuk jan\u00eb fetar\u00eb. Aty mungojn\u00eb vet\u00ebm besimtar\u00ebt. Atyre q\u00eb u dedikohet debati\u201d.<\/p>\n<p>Pjesa tjet\u00ebr e dit\u00ebs ishte p\u00ebrgatitje dhe vajtje n\u00eb aeroport, pritje t\u00eb gjata dhe fragmentim i ekipit, nj\u00ebsoj si\u00e7 ishte bashkuar: n\u00eb Uashington u ndam\u00eb me Davidin, n\u00eb Vjen\u00eb me z. Jahj\u00ebn dhe pjesa tjet\u00ebr u kthyem t\u00eb m\u00ebrkur\u00ebn n\u00eb drek\u00eb n\u00eb Shkupin q\u00eb po digjej n\u00eb kulmin e vap\u00ebs s\u00eb korrikut.<\/p>\n<p>Ishte kjo nj\u00eb vizit\u00eb e nj\u00eb delegacioni shqiptar, q\u00eb shprehur me gjuh\u00ebn e Davidit gjat\u00eb nj\u00eb momenti n\u00eb k\u00ebt\u00eb vizit\u00eb, ishte si n\u00eb tregimin biblik kur Jezui (pra, Isai a.s.) thot\u00eb se \u201cnga 10 lebroz\u00ebt q\u00eb i sh\u00ebrova, vet\u00ebm nj\u00ebri u kthye t\u00eb fal\u00ebnderonte\u201d. Ne ishim shqiptar\u00ebt e par\u00eb q\u00eb u kthyem t\u00eb fal\u00ebnderojm\u00eb. Dhe, amerikan\u00ebt ishin mir\u00ebnjoh\u00ebs p\u00ebr k\u00ebt\u00eb. Madje, n\u00eb shenj\u00eb fal\u00ebnderimi, pas kthimit \u2013 m\u00eb 4 korrik (n\u00eb Dit\u00ebn e Deklarat\u00ebs s\u00eb Pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb SHBA-ve) \u2013 Instituti i Trash\u00ebgimis\u00eb Shpirt\u00ebrore e Kulturore t\u00eb Shqiptar\u00ebve e em\u00ebrtoi sall\u00ebn e konferencave n\u00eb Institut me emrin \u201cPresidenti Woodrow Wilson\u201d. Leksioni ishte marr\u00eb.<\/p>\n<p><span style=\"color: #800000;\">Epilog<\/span><\/p>\n<p>\u00cbsht\u00eb viti 2019. N\u00eb p\u00ebrfundim t\u00eb shekullit q\u00eb e konsolidoi Shqip\u00ebrin\u00eb, shqiptar\u00ebt e presin konsolidimin e Kosov\u00ebs ose t\u00eb t\u00eb dyjave bashk\u00eb. P\u00ebr ta p\u00ebrmbyllur k\u00ebshtu luft\u00ebn m\u00eb shum\u00eb se nj\u00ebshekullore shqiptaro-serbe. Dhe, p\u00ebrs\u00ebri shqiptar\u00ebt presin ndihm\u00ebn amerikane. Ndoshta nj\u00eb Wilson tjet\u00ebr. Ka kaluar nj\u00eb shekull, nd\u00ebrsa ngjarjet aq shum\u00eb i ngjajn\u00eb nj\u00ebra-tjetr\u00ebs. Mes tyre \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb fal\u00ebnderim. \/<strong><em>Gazeta LAJM &#8211; Shkup<\/em><\/strong>,\u00a0http:\/\/lajmpress.org\/reportazh-nga-amerika-falenderimi\/<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignnone size-large wp-image-3889\" src=\"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-content\/uploads\/20190628_102846-1024x576.jpg\" alt=\"\" width=\"618\" height=\"348\" srcset=\"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-content\/uploads\/20190628_102846-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-content\/uploads\/20190628_102846-300x169.jpg 300w, https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-content\/uploads\/20190628_102846-768x432.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 618px) 100vw, 618px\" \/><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignnone size-large wp-image-3906\" src=\"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-content\/uploads\/20190702_113831-1024x754.jpg\" alt=\"\" width=\"618\" height=\"455\" srcset=\"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-content\/uploads\/20190702_113831-1024x754.jpg 1024w, https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-content\/uploads\/20190702_113831-300x221.jpg 300w, https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-content\/uploads\/20190702_113831-768x566.jpg 768w, https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-content\/uploads\/20190702_113831.jpg 1193w\" sizes=\"(max-width: 618px) 100vw, 618px\" \/><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ne ishim shqiptar\u00ebt e par\u00eb q\u00eb u kthyem t\u00eb fal\u00ebnderojm\u00eb. Dhe, amerikan\u00ebt ishin mir\u00ebnjoh\u00ebs p\u00ebr k\u00ebt\u00eb. Madje, n\u00eb shenj\u00eb fal\u00ebnderimi, pas kthimit \u2013 m\u00eb 4 korrik (n\u00eb Dit\u00ebn e Deklarat\u00ebs s\u00eb Pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb SHBA-ve) \u2013 Instituti i Trash\u00ebgimis\u00eb Shpirt\u00ebrore e Kulturore t\u00eb Shqiptar\u00ebve e em\u00ebrtoi sall\u00ebn e konferencave n\u00eb Institut me emrin \u201cPresidenti Woodrow Wilson\u201d. &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3889,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2,53,83],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3919"}],"collection":[{"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3919"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3919\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3923,"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3919\/revisions\/3923"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3889"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3919"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3919"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3919"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}