{"id":6712,"date":"2022-10-04T08:41:39","date_gmt":"2022-10-04T07:41:39","guid":{"rendered":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/?p=6712"},"modified":"2022-10-04T08:41:39","modified_gmt":"2022-10-04T07:41:39","slug":"ballkanologjia-reviste-e-vlerave-shkencore-nderkulturore","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/ballkanologjia-reviste-e-vlerave-shkencore-nderkulturore\/","title":{"rendered":"Ballkanologjia, revist\u00eb e vlerave shkencore nd\u00ebrkulturore"},"content":{"rendered":"<p><strong>Shkruan: Sefer Tahiri<\/strong><\/p>\n<p>Ballkani gjithmon\u00eb ka qen\u00eb hap\u00ebsir\u00eb q\u00eb ka prodhuar histori, madje si\u00e7 p\u00ebrs\u00ebritet shpesh m\u00eb shum\u00eb se sa mund t\u00eb konsumoj\u00eb! Gadishullin Ballkanik m\u00eb shum\u00eb se sa term gjeografik, \u00ebsht\u00eb i njohur n\u00eb bot\u00eb p\u00ebr potencialin e madh q\u00eb ka pasur dhe fatkeq\u00ebsisht e ka p\u00ebr beteja mes popujve n\u00eb t\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb Ballkan, mbase si n\u00eb asnj\u00eb rajon tjet\u00ebr \u00ebsht\u00eb kultivuar miti, legjenda, mbi narrativet mitike jan\u00eb ngritur teza etnocentrike, teza mbi superioritetin e nj\u00eb identiteti komb\u00ebtar apo etnik ndaj identiteteve tjera. Kjo pjes\u00eb e gjeografis\u00eb globale, duke e bartur me vete, n\u00eb memorien e tij narrativin historike mbi koncepte nacional- romantike, n\u00eb periudha t\u00eb caktuara \u00ebsht\u00eb p\u00ebrballur me ballafaqime n\u00eb beteja luftarake, q\u00eb p\u00ebrve\u00e7 viktimave dhe d\u00ebmeve, mbi t\u00eb gjitha edhe shum\u00eb gjurm\u00eb t\u00eb pashlyera n\u00eb shpirtin e ballkanasit.<\/p>\n<p>Toka ballkanike, duke qen\u00eb peng i miteve, q\u00eb hiperbolizojn\u00eb dhe glorifikojn\u00eb vlerat e nj\u00eb kombi karshi tjer\u00ebve, n\u00eb realitet i vuan pasojat e mitologjis\u00eb, e mitizimit t\u00eb historis\u00eb, e t\u00eb shkruarit t\u00eb saj me tone dhe sintaks\u00eb politike dhe jo me gjuh\u00eb dhe metodologji faktografike shkencore. Nj\u00eb realitet i till\u00eb, i hidhur shum\u00eb, i brumosjes s\u00eb historis\u00eb me t\u00eb tashmen, me realitetin e sot\u00ebm ka befasuar edhe bot\u00ebn civilizuese n\u00eb vitet 90-ta dhe m\u00eb pas, pasi Ballkani u shnd\u00ebrrua n\u00eb at\u00eb q\u00eb njihet realisht n\u00eb bot\u00eb si i till\u00eb, si &#8220;fu\u00e7i baruti&#8221;.<\/p>\n<p>Pavar\u00ebsisht s\u00eb kaluar\u00ebs s\u00eb err\u00ebt, realitetit t\u00eb zymt\u00eb, i cili \u00e7do dit\u00eb prodhon lajme, q\u00eb me gjysm\u00eb goje promovojn\u00eb kohezion dhe nd\u00ebrveprim ekonomik &#8211; tregtar e n\u00eb fusha tjera, por edhe mbi mospajtime, hakmarrje &#8220;reciprocitetit&#8221; mes shteteve e kombeve, k\u00ebrkim t\u00eb drejt\u00ebsis\u00eb n\u00eb forume dhe organizma nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00eb, prap\u00ebseprap\u00eb rrug\u00ebtimi i tij duhet t\u00eb ndjek trajektoren e natyrshme drejt perspektiv\u00ebs.<\/p>\n<p>Pik\u00ebrisht, nisur nga k\u00ebto synime, Instituti i Trash\u00ebgimis\u00eb Shpirt\u00ebrore dhe Kulturore t\u00eb Shqiptar\u00ebve &#8211; Shkup n\u00eb vitin 2018 filloi edicionin e konferencave tradicionale vjetore shkencore t\u00eb Ballkanologjis\u00eb, nd\u00ebrsa nga punimet e saj botohet revista periodike shkencore &#8220;Ballkanologjia&#8221;.<\/p>\n<p>Instituti i Trash\u00ebgimis\u00eb Shpirt\u00ebrore e Kulturore t\u00eb Shqiptar\u00ebve n\u00eb Shkup nd\u00ebrmori nism\u00ebn jo vet\u00ebm p\u00ebr organizimin e konferenc\u00ebs, por edhe botimin e revist\u00ebs q\u00eb mban t\u00eb nj\u00ebjtin em\u00ebr. Ideja jon\u00eb p\u00ebr organizimin dhe zhvillimin e nj\u00eb konference kushtuar Ballkanologjis\u00eb ka qen\u00eb e kamotshme. Donim t\u2019i mblidhnim tok ballkanolog\u00ebt e ta thon\u00eb fjal\u00ebn e tyre hapur p\u00ebr \u00e7\u00ebshtje t\u00eb ndryshme q\u00eb i preokupojn\u00eb ata. M\u00ebtimi i k\u00ebtij kuvendi t\u00eb ballkanolog\u00ebve \u00ebsht\u00eb q\u00eb, duke njohur m\u00eb mir\u00eb nj\u00ebri-tjetrin\u00a0 n\u00eb takime t\u00eb tilla me rezultatet q\u00eb do t\u00eb arrij\u00eb Seminari yn\u00eb, t\u00eb kalojm\u00eb nga nj\u00eb ballkanologji vulgare e politike n\u00eb nj\u00eb ballkanologji evropiane shkencore, q\u00eb e ndri\u00e7on dhe e thot\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn, q\u00eb e afirmon t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn shkencore, q\u00eb i afron gjuh\u00ebt, kulturat e religjionet e popujve t\u00eb Ballkanit e jo q\u00eb i ndan.<\/p>\n<p>Konferenca Nd\u00ebrkomb\u00ebtare e Ballkanologjis\u00eb, tashm\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb ngjarje dhe nj\u00eb forum i hapur i debatit shkencor q\u00eb afron studiuesit me mendje t\u00eb sh\u00ebndosh\u00eb shkencore dhe q\u00eb mbulon hendeqet ballkanik. Synojm\u00eb q\u00eb n\u00eb krye t\u00eb ballkanistik\u00ebs t\u00eb jen\u00eb ballkanolog\u00ebt dhe jo pseudoballkanolog\u00ebt.<\/p>\n<p>Me Ballkanologjin\u00eb si konferenc\u00eb dhe revist\u00eb shkencore, ne d\u00ebshirojn\u00eb t\u00eb nxisim bashk\u00ebtakimin e filolog\u00ebve, historian\u00ebve dhe dijetar\u00ebve t\u00eb tjer\u00eb t\u00eb problematikave t\u00eb Ballkanit q\u00eb ta mbjellin far\u00ebn e sh\u00ebndosh\u00eb t\u00eb shkenc\u00ebs s\u00eb mir\u00ebfillt\u00eb ballkanike, jasht\u00eb paragjykimeve e primitivizmave steril\u00eb t\u00eb s\u00eb kaluar\u00ebs dhe s\u00eb tashmes. Prandaj, ndryshe nga stereotipat e koh\u00ebve t\u00eb kaluara, Ballkanologjia synim par\u00ebsor kishte dhe tashm\u00eb e v\u00eb n\u00eb zbatim promovimin e ideve dhe vlerave t\u00eb reja shkencore ballkanike.<\/p>\n<p>P\u00ebr k\u00ebt\u00eb q\u00ebllim kjo konferenc\u00eb, n\u00eb tre edicionet e saj, nga t\u00eb cilat kan\u00eb par\u00eb drit\u00ebn tre numra t\u00eb Ballkanologjis\u00eb, ka tubuar n\u00eb n\u00eb tryez\u00eb t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt, ballkanist\u00eb, specialist\u00eb t\u00eb fushave t\u00eb ndryshme, t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb shtjelluar me kompetenc\u00eb e pa paragjykime p\u00ebr vlerat q\u00eb i bashkojn\u00eb popujt e Ballkanit, p\u00ebr unitetin n\u00eb diversitet, n\u00eb mesin e t\u00eb cil\u00ebve nj\u00eb num\u00ebr i konsideruesh\u00ebm p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb edhe punonj\u00ebsit e Institutit Albanologjik dhe Akademis\u00eb s\u00eb Studimeve Albanologjike!<\/p>\n<p>N\u00eb edicionin e saj t\u00eb par\u00eb, tema e konferenc\u00ebs shkencore ishte e p\u00ebrgjithshme &#8220;BALLKANOLOGJIA SOT DHE KOMUNIKIME ND\u00cbRBALLKANIKE&#8221;, nd\u00ebrsa n\u00eb punimet e tyre kan\u00eb v\u00ebn\u00eb n\u00eb pah se rajoni i Evrop\u00ebs Juglindore, vendet dhe popujt, kan\u00eb nevoj\u00eb t\u00eb madhe q\u00eb t\u00eb p\u00ebrforcohet m\u00eb tutje bashk\u00ebpunimi i tyre edhe n\u00eb fush\u00ebn kulturore-shoq\u00ebrore. Vet\u00ebm gjuha dhe kultura si dhe disiplinat q\u00eb lidhen me to krijojn\u00eb, si\u00e7 e d\u00ebshmojn\u00eb ngjarjet e koh\u00ebs son\u00eb, kushtet e mir\u00ebkuptimit, t\u00eb fqinj\u00ebsis\u00eb s\u00eb mir\u00eb dhe t\u00eb besimit reciprok.<\/p>\n<p>Tema e \u00a0konferenc\u00ebs s\u00eb dyt\u00eb shkencore ishte &#8220;Figura e tjetrit n\u00eb kultur\u00ebn ballkanike&#8221;. N\u00eb Maqedonin\u00eb e Veriut po se po, por ndoshta edhe m\u00eb gjer\u00eb n\u00eb Ballkan, Instituti i Trash\u00ebgimis\u00eb Shpirt\u00ebrore e Kulturore t\u00eb Shqiptar\u00ebve mund t\u00eb jet\u00eb ndoshta institucioni i vet\u00ebm shkencor q\u00eb \u00ebsht\u00eb kaq i hapur p\u00ebr tjetrin si p\u00ebrkat\u00ebsi etnike dhe si p\u00ebrkat\u00ebsi religjioze n\u00eb vendin ton\u00eb. N\u00eb vij\u00ebn t\u00eb gjetjes s\u00eb formulave p\u00ebr komunikim sa m\u00eb t\u00eb mir\u00eb bashk\u00ebkohor nd\u00ebrkulturor, por pa u shk\u00ebputur nga historia, e madje as nga mitologjia, n\u00eb edicionin e tret\u00eb t\u00eb Ballkanologjis\u00eb kemi trajtuar tem\u00ebn &#8220;Ballkani midis mitit, realitetit dhe perspektiv\u00ebs&#8221;.<\/p>\n<p>N\u00eb fund,\u00a0 do thoja se n\u00eb konferencat shkencore referuan emra t\u00eb njohur t\u00eb shkenc\u00ebs s\u00eb ballkanologjis\u00eb, jo vet\u00ebm se shqiptar\u00eb, por edhe nga bota akademike komb\u00ebtare, ballkanike dhe nd\u00ebrkomb\u00ebtare. Prandaj, jemi t\u00eb bindur se rezultatet e k\u00ebsaj konference jan\u00eb t\u00eb lakmueshme, dhe se botimi i k\u00ebtyre punimeve shkencore n\u00eb nj\u00eb edicion t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb t\u00eb Institutit ton\u00eb i quajtur &#8220;Ballkanologjia&#8221;, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb mund\u00ebsi e mir\u00eb p\u00ebr referimin e k\u00ebtyre arritjeve nga studiues t\u00eb ndrysh\u00ebm.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Shkruan: Sefer Tahiri Ballkani gjithmon\u00eb ka qen\u00eb hap\u00ebsir\u00eb q\u00eb ka prodhuar histori, madje si\u00e7 p\u00ebrs\u00ebritet shpesh m\u00eb shum\u00eb se sa mund t\u00eb konsumoj\u00eb! Gadishullin Ballkanik m\u00eb shum\u00eb se sa term gjeografik, \u00ebsht\u00eb i njohur n\u00eb bot\u00eb p\u00ebr potencialin e madh q\u00eb ka pasur dhe fatkeq\u00ebsisht e ka p\u00ebr beteja mes popujve n\u00eb t\u00eb. N\u00eb Ballkan, &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":6713,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2,53],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6712"}],"collection":[{"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6712"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6712\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6714,"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6712\/revisions\/6714"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6713"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6712"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6712"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/itsh.edu.mk\/mk\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6712"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}